Home / Dr. Dumay verliest

Dr. Dumay verliest

Dit is het eerste hoorspel naar de romans van drie van de prominentste schrijvers verbonden aan het legendarische literaire tijdschrift Forum.

 

Dr. Victor Dumay, een vierendertigjarige leraar klassieke talen, leidt een stil en teruggetrokken leven; buiten de schooltijd slechts omringd door boeken en de moederlijke zorgen van juffrouw Van der Wal, zijn huishoudster. Af en toe krijgt hij bezoek van een kennis, de kantoorjuffrouw Marie, die van lezen houdt. Dumay is een ironisch en lucide intellectueel, gespeend van spontaniteit en flair. Een man, kortom,"'die met zijn hersens leeft".

 

Na elkaar vier jaar niet gezien te hebben nodigt een vroegere studievriend, Max Donner, hem uit weer eens bij hem en zijn gezin langs te komen. Donner is griffier bij het kantongerecht, maar wijdt zich in zijn vrije tijd aan het dichterschap. Dumay ziet het geluk van Donner: zijn lieve vrouw en schattig kindje, zijn gezellig huisje en idyllische tuin. Hijzelf heeft niemand: alleen zijn huishoudster houdt van hem. Tot literaire daden is hij ook niet gekomen. ln hem groeit het verlangen naar eenvoudig geluk.

 

Tijdens de treinreis terug komt hij per ongeluk in een derde klasse coupé terecht. Hij is er getuige van dat een dronken boer een jong meisje lastig valt. ln een plotselinge behoefte één keer in zijn leven iets heldhaftigs en roekeloos spontaans te doen slaat hij de boer neer. Het meisje is van deze actie zeer onder de indruk en gaat gretig in op de kussen die Dumay opeist voor zijn overwinning. Dumay stort zich met dit negentienjarige meisje, Karin Laurens, in een erotisch avontuur. ln een roes van verliefdheid gaat de Einzelgänger er zelfs toe over haar ten huwelijk te vragen. Dumay vindt Karin "geniaal" van echtheid, zo spontaan, eerlijk en gewoon. Zij kan hem een stapje dichter bij het gewone menselijke leven brengen waarnaar hij altijd verlangd heeft. Karin zelf heeft ook haar redenen het met Dumay aan te willen leggen. Voor een meisje van haar klasse is het niet slecht een doctor te huwen en haar relatie met de kantoorklerk Lucas Wijsenbeek was op een dood spoor beland: zijn herhaaldelijk aandringen op een huwelijk begon haar te benauwen. Dumay acht zij een beter kandidaat.

 

Met de moeder van Karin wordt de zaak beklonken, juffrouw Van der Wall wordt ingelicht (krijgt met andere woorden haar congé) en Karin bezoekt Dumay thuis. Dumay is het kwaad te moede als zij zijn privé-vertrekken binnendringt. Zij pakt een van zijn duurste boeken uit de kast en zet het op zijn kop weer terug. Zij vertelt hem dat ze haar baan heeft opgezegd. Het klamme zweet breekt hem uit wanneer Karin spreekt over het met zijn 'tweetjes' bij elkaar zitten iedere avond. Hij verdrijft deze nare gedachten met het excuus van onwennigheid.

 

ln paniek licht juffrouw Van der Wall Dumays vriendin Marie in over het ophanden zijnde huwelijk. Zij smeekt Marie dr. Dumay te behoeden voor deze overduidelijke misstap. Dumay is volgens haar een weerloos slachtoffer in handen van een 'konkelende en draaiende slang'.

 

Terwijl Dumay druk bezig is met de voorbereidingen van het huwelijk, het inkopen van huisraad en dergelijke, komt een smaakverschil tussen beide aanstaanden aan de licht. Thuisgekomen wil Karin zich van haar goede kant laten zien en neemt Dumays glazen bol met irissen mee naar de keuken om het water te verversen. ln de keuken laat ze de bol, 'die hij van zijn jongensjaren af had gekend', het enige erfstuk van zijn vader, uit haar handen vallen. Dan vallen de schellen hem van de ogen: een dood stuk kristal is hem dierbaarder dan Karin. Dumay brengt haar dan de tijding dat hij een week alleen wil zijn. Karin raakt overstuur, maar wil niet geloven in een breuk. Zij dreigt met zelfmoord, doet ook enkele pogingen, maar alle verantwoordelijkheid die hij voelde voor haar misère slaat om in afkeer op het moment dat hij haar chantage pogingen doorziet. Dumay is bereid Karin schadeloos te stellen voor de baan die zij heeft opgegeven, maar over een hereniging piekert hij niet.

 

Marie bezoekt kort daarna Dumay om hem geluk te wensen met zijn aanstaande huwelijk. Hij vertelt haar het verhaal van het fiasco alsof het een vreemde betreft. Iedereen laat zich in zijn behoefte aan romantiek wel eens verblinden, de een later dan de ander, meent Marie. Dumay neemt Marie's hand.

 

 

Rolverdeling.

Jim Berghout Dr. Victor Dumay
Sjoerd Pleijsier George Lisse
Marc Krone Lucas Wijsenbeek
Bert Stegeman Max Donner
Cees van Oyen een dronken man
Camilla Braaksma Marie Warren
Thera van Homeyer Karin Laurens
Marlies van Alcmaer mevrouw Laurens
Joke Hagelen juffrouw Van der Wal

 

 

Aanvullende gegevens.

Auteur: Menno ter Braak
Bewerking: Marc Lohmann
Regie: Meindert de Goede
Omroep: TROS
Uitzending: 8 januari 1995
Speelduur: 59 minuten
Categorie: Sociaal

 

 

Complete reeks in volgorde van uitzending.

 

Informatie met betrekking tot de bron.

Dr. Dumay verliest…, Nijgh & Van Ditmar, Rotterdam 1933.